Search

16 Aug 2022

Aodhán Ó Baoill ag siúl bealtaí éagsúla oilithreachta i gclár úr ón BBC

Laibhraítear leis an staraí an Dr. Seosamh Ó Ceallaigh

Aodhán Ó Baoill ag siúl bealtaí éagsúla oilithreachta  i gclár úr ón BBC

Aodhán Ó Baoill

In sraith úr atá léirithe ag Clean Slate TV, feiceann muid Aodhán Ó Baoill ag siúl bealaí éagsúla oilithreachta ar fud Chúige Uladh. Le linn na dtrí seachtaine, buaileann Aodhán le muintir na háite agus le hoilithrigh eile i rith an bhealaigh agus faigheann sé tuilleadh eolais ar na bealtaí seo, cuid acu ársa agus cuid acu comhaimseartha.

I gclár a haon, siúlann Aodhán Turas Thulacha Beigile. Téann an seanbhealach oilithreachta seo ó
Ghaoth Dobhair go Reilig Thulacha Beigile. Sa tseanam, d'iompraíodh muintir Ghaoth Dobhair daoine a fuair bás thar na sléibhte go dtí an chéad pharóiste eile le go gcuirfí iad in ithir naofa Thulacha Beigile, cionn is nach raibh a reilig féin acu.

Rinneadh an turas a athbheochan le blianta beaga anuas agus tagann muintir gach paróiste le chéile
deireadh seachtaine amháin sa bhliain leis an bhealach a shiúl agus an mhuintir a tháinig rompu a
chomóradh. Siúlann bunadh na háite - agus daoine as áiteanna éagsúla eile - an turas dúshlánach 15
chiliméadar thar Thaobh a’ Leitheid go Tulacha Beigile. Déanann Aodhán amhlaidh agus stadann sé
ag go leor áiteanna suimiúla i rith an bhealaigh.

Insíonn an Dr. Seosamh Ó Ceallaigh, staraí áitiúil, d'Aodhán faoi stair an turais agus sula dtéann sé i
mbun siúil, castar air Caitríona Uí Cheallaigh, duine de na daoine a rinne an turas a athbheochan, a
thugann treoir mhaith dó.

Aimsíonn sé tuilleadh eolas faoin nós a bhíodh ag daoine agus iad ag siúl. Ag an chríoch idir
Gaoth Dobhair agus Cloich Cheann Fhaola, castar seanchairde, Helena agus Máire, ar Aodhán.
Siúlann siadsan an Turas gach bliain agus cluineann Aodhán níos mó faoin chomrádaíocht a bhíonn
ag na siúlóirí.

I ndiaidh bualadh le Conchúr Ó Gallachóir, duine atá faoin tuairim chéanna aoise leis féin agus atá
ina chónaí ar an bhealach, bíonn faill ag Aodhán a mhachnamh a dhéanamh ar oilithreachtaí i
gcomhthéacs an lae inniu. Baineann sé Tulacha Beigile amach agus samhlaíonn sé an dóigh a raibh
an saol acu siúd a bhí ag iompar corpán ball teaghlaigh agus castar air Séamas Doohan, fear de
bhunadh na háite a bhfuil an dúrud eolais aige ar stair na reilige maorga seo.

I gclár a dó, téann Aodhán a fhad le Gleann Cholm Cille leis an Turas ársa a shiúl sa ghleann, agus é
ag teacht sna sála ar dhuine de naomhphátrúin na hÉireann - Naomh Colm Cille. Cé gur turas gairid
go leor é, tá de chlú air go bhfuil sé ar na turais oilithreachta is deacra den iomlán. Faigheann Aodhán
amach faoi ábharthacht an turais sa lá atá inniu ann agus tugann cuairt ar áiteanna éagsúla a
ndeirtear gur chaith Colm Cille seal iontu.

Tugann an tOllamh Malachy Ó Néill buneolas d'Aodhán faoi shaol Cholm Cille sula dtéann sé go
Gleann Cholm Cille. Ag teach an phobail ag tús an Turais, insíonn Liam Ó Cuinneagáin d'Aodhán faoi
15 stáisiún Thuras Cholm Cille agus faoi cheann amháin acu go háirithe.
Taispeánann Paddy ‘Beag’ Gillespie d'Aodhán teach Cholm Cille agus insíonn níos mó dó faoi na
radhairc ar an Turas agus ag Cloch an Aonaigh, stáisiún eile ar an oilithreacht. Insíonn Bean Mhic
Fhionnghaile d'Aodhán faoi na sean-searmanais a bhíodh ansiúd agus faoin radharc speisialta ón
stáisiún - más tú an duine ceart. Ag deireadh a thurais, insíonn Margaret Cunningham d'Aodhán faoi thábhacht an turais aici féin agus ag muintir Ghleann Cholm Cille.

Clean Slate TV do BBC Gaeilge a léirigh an tsraith, le tacaíocht ó Chiste Craoltóireachta Gaeilge de
chuid Scáileán Thuaisceart Éireann agus tosaíonn sé ar BBC Raidió Uladh/Feabhail agus ar BBC
Sounds Dé Máirt 05 Iúil ar 7in.

To continue reading this article for FREE,
please kindly register and/or log in.


Registration is absolutely 100% FREE and will help us personalise your experience on our sites. You can also sign up to our carefully curated newsletter(s) to keep up to date with your latest local news!

Register / Login

Buy the e-paper of the Donegal Democrat, Donegal People's Press, Donegal Post and Inish Times here for instant access to Donegal's premier news titles.

Keep up with the latest news from Donegal with our daily newsletter featuring the most important stories of the day delivered to your inbox every evening at 5pm.